Khu di tích và danh thắng Tây Yên Tử là quần thể du lịch tâm linh và sinh thái nằm trên sườn phía Tây của dãy núi Yên Tử, thuộc huyện Sơn Động, tỉnh Bắc Giang, cách Hà Nội khoảng 140km về phía Đông Bắc. Nơi đây được xây dựng nhằm tái hiện con đường giác ngộ của các vị thiền sư Trúc Lâm, với hệ thống chùa tháp cổ kính mang đậm dấu ấn kiến trúc thời Trần. Khu danh thắng bao gồm 4 cụm chùa độc lập: Chùa Trình (nơi trình diện), Chùa Hạ (Phật Quang), Chùa Trung và Chùa Thượng (Kim Quy), với các điểm chùa phân bố ở độ cao từ 145m đến gần 1.000m, kết nối lên đến chùa Đồng và tượng Phật hoàng Trần Nhân Tông trên đỉnh thiêng Yên Tử. Thiền phái Trúc Lâm — dòng thiền mang triết lý thuần Việt do Phật hoàng Trần Nhân Tông sáng lập vào thế kỷ XIII — chính là linh hồn của hệ thống núi thiêng Yên Tử, và Tây Yên Tử là con đường mà các thiền sư xưa thường sử dụng để lên đỉnh núi tu hành. Ngoài giá trị tâm linh, Tây Yên Tử còn sở hữu cảnh quan thiên nhiên tuyệt đẹp với rừng nguyên sinh, suối trong, thác nước và hệ động thực vật phong phú. Từ năm 2014, tỉnh Bắc Giang đã đầu tư xây dựng khu du lịch tâm linh sinh thái trên tổng diện tích 13,8 ha, bao gồm hệ thống cáp treo, đường bộ và các công trình phụ trợ.